Văn hóa chào hỏi và cúi chào của người Nhật
Văn hóa chào hỏi ở Nhật: ba mức cúi chào 15, 30, 45 độ, năm câu chào quen thuộc nơi làm việc và nguyên tắc nói lời chào trước rồi mới cúi người.
Thân chào các em thực tập sinh! Chào mừng các em đến với chương trình phát thanh nội bộ. Chủ đề hôm nay là: Văn hóa chào hỏi và cúi chào của người Nhật.
Các em có biết không, ở Nhật Bản, lời chào được coi là phép lịch sự đầu tiên và cơ bản nhất trong giao tiếp. Người Nhật gọi việc chào hỏi là Ai-xa-chư (挨拶 – aisatsu). Một người chào hỏi đầy đủ, rõ ràng sẽ được nhìn nhận là người lễ phép, có ý thức và dễ hợp tác. Ngược lại, nếu đi ngang qua cấp trên hay đồng nghiệp mà không chào, người Nhật có thể nghĩ rằng mình thiếu tôn trọng họ, dù mình hoàn toàn không có ý đó.
Ba mức cúi chào
Đi kèm với lời chào là động tác cúi chào, tiếng Nhật gọi là Ô-gi-gi (お辞儀 – ojigi). Có ba mức cúi chào cơ bản mà các em cần nhớ.
Mức thứ nhất gọi là Ê-sa-cư (会釈 – eshaku), cúi người khoảng 15 độ. Đây là cái cúi đầu nhẹ, dùng khi đi ngang qua người khác ở hành lang, khi gặp lại đồng nghiệp nhiều lần trong ngày, hoặc khi nhận một vật gì đó.
Mức thứ hai gọi là Kê-i-rê-i (敬礼 – keirei), cúi người khoảng 30 độ. Đây là cách cúi chào phổ biến nhất, dùng khi chào cấp trên, chào khách, khi bắt đầu và kết thúc buổi làm việc.
Mức thứ ba gọi là Xai-kê-i-rê-i (最敬礼 – saikeirei), cúi người khoảng 45 độ. Đây là cái cúi sâu nhất, dùng khi muốn bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc, hoặc khi xin lỗi vì đã mắc lỗi nghiêm trọng.
Khi cúi chào, các em đứng thẳng, hai chân khép lại. Các em cúi từ thắt lưng, giữ lưng và cổ thành một đường thẳng, mắt nhìn xuống phía trước, dừng lại một chút rồi từ từ đứng thẳng lên. Một điều nhỏ nhưng quan trọng là nên nói lời chào trước, rồi mới cúi người. Như vậy, người đối diện sẽ nghe rõ lời chào của mình hơn. Không nên vừa đi vừa cúi, cũng không nên vừa cúi chào vừa nhìn đi chỗ khác.
Năm câu chào quen thuộc ở nơi làm việc
Tiếp theo, chúng ta cùng ôn lại những câu chào quen thuộc ở nơi làm việc tại Nhật.
Câu thứ nhất: Ô-ha-yô gô-dai-ma-xư (おはようございます – ohayō gozaimasu), nghĩa là chào buổi sáng. Khi đến công ty, các em hãy chủ động chào mọi người bằng câu này, giọng to, rõ ràng và tươi tắn.
Câu thứ hai: Ô-chư-ca-rê-xa-ma đê-xư (お疲れ様です – otsukaresama desu). Câu này có nghĩa gần giống như anh chị đã vất vả rồi. Người Nhật dùng câu này rất nhiều giữa các đồng nghiệp, khi gặp nhau trong giờ làm, hoặc khi kết thúc công việc.
Câu thứ ba: Ô-xa-ki ni si-chư-rê-i si-ma-xư (お先に失礼します – osaki ni shitsurei shimasu), nghĩa là cho phép tôi về trước. Khi hết giờ làm mà mọi người vẫn đang làm việc, các em nói câu này trước khi ra về. Không nên lặng lẽ đi về mà không nói gì.
Câu thứ tư: Si-chư-rê-i si-ma-xư (失礼します – shitsurei shimasu), nghĩa là xin phép, xin thất lễ. Các em dùng câu này khi gõ cửa bước vào phòng làm việc của cấp trên, hoặc khi rời khỏi phòng.
Và câu thứ năm, có lẽ được dùng nhiều nhất: Xư-mi-ma-xen (すみません – sumimasen). Câu này vừa có nghĩa là xin lỗi, vừa có nghĩa là xin làm phiền một chút, và đôi khi còn được dùng để cảm ơn khi ai đó giúp mình.
Chào hỏi với mọi người, mỗi ngày
Có một điều các em cần lưu ý: chào hỏi không chỉ dành cho cấp trên. Ở Nhật, các em nên chào cả đồng nghiệp, nhân viên bảo vệ, nhân viên vệ sinh và cả hàng xóm nơi mình ở. Một lời chào lịch sự với hàng xóm sẽ giúp các em được tin tưởng, và được giúp đỡ khi cần.
Ngay từ bây giờ, khi còn đang học tập tại đây, các em hãy tập thói quen chào hỏi to, rõ ràng với thầy cô, với cán bộ, nhân viên và với các bạn. Thói quen tốt không tự nhiên mà có, mà phải được rèn luyện mỗi ngày. Khi sang Nhật, chính thói quen này sẽ giúp các em tạo được ấn tượng tốt ngay từ những ngày đầu tiên.
Tóm lại, hôm nay chúng ta cần nhớ ba điều. Một là, chào hỏi là phép lịch sự cơ bản và quan trọng nhất ở Nhật. Hai là, có ba mức cúi chào: khoảng 15 độ, 30 độ và 45 độ. Ba là, hãy nói lời chào trước rồi mới cúi người, với giọng to, rõ ràng và nét mặt tươi vui.
Cảm ơn các em đã lắng nghe. Chúc các em một ngày học tập thật hiệu quả. Hẹn gặp lại các em trong chương trình lần sau.
Xem thêm:


